17 okt 2012

Gent kiest voor de revolutie van de fiets

De Morgen - 17 oktober 2012   Minder auto's, meer fietsers: Groen wil van Gent dé fietsstad maken. Maar hoe begin je aan zo'n revolutie van de fiets? Of wat Gent kan leren van fietsstad Kopenhagen."Tegen 2018 willen wij van Gent dé fietsstad van Vlaanderen maken." Het is een belofte van Groenkopvrouw

Elke Decruynaere, daags na de verpletterende verkiezingsoverwinning van het rood-groene kartel. En als het gaat over tweewielers in de stad, dan wordt er al snel gekeken naar Kopenhagen, het walhalla voor stedelijke fietsers. Moesten zwakke weggebruikers er in de jaren zestig nog wijken voor koning Auto, dan heeft de fiets sinds de jaren tachtig de straat weer helemaal opgeëist.
Met dank, in den beginne, aan de fietsende bevolking, die meer ruimte eiste.

 

Slimme verkeerslichten

Wat Kopenhagen zoal fietsvriendelijk maakt? Een beperkt overzicht: brede fietspaden, zodat mensen naast elkaar kunnen fietsen en toch de boel niet ophouden. Fietssnelwegen die je razendsnel de stad doorstuwen, met slimme verkeerslichten die zo zijn afgesteld dat wie 20 kilometer per uur fietst, zes kilometer lang niet hoeft te stoppen. Fietsen wordt op die manier de snelste manier om je in de stad te verplaatsen.
's Winters worden ook eerst de fietspaden ijsvrij gemaakt, sowieso wordt autorijden in de stad zwaar belast en moeten parkeerplaatsen wijken voor overdekte bakfietsstallingen. Het stadsbestuur doet er ook alles aan om fietsers het gevoel te geven dat hun inspanningen geapprecieerd worden: ze biedt publieke fietspompen aan, terwijl 'fietsbutlers' goed gestalde fietsen schoonmaken of de ketting smeren.
Ook worden de fietsers nauw betrokken bij de besluitvorming.

Het resultaat van deze inspanningen is navenant. 40 procent van het woonwerkverkeer in de stad gebeurt per fiets. 30.000 bakfietsen zorgen ervoor dat dat veel stedelingen geen auto meer nodig hebben. Globaal genomen gebruikt 55 procent van alle Kopenhagers de fiets voor verplaatsingen, goed voor 1,2 miljoen getrapte kilometers per dag. Een behoorlijk uniek cijfers. Is de Deense succesformule importeerbaar in Gent? Decruynaere: "Het komt erop neer gericht te kopiëren. In het buitenland zie je vaak grote, brede lanen, terwijl Gent nu eenmaal veel oude, kleine straatjes heeft."
En dus moet er eerst en vooral gekozen worden: meer fietsen kan niet zonder minder auto. "Verbieden is niet aan de orde, wel gaan we voor een autoluwe stad. Door (lang) parkeren in de stad duurder te maken voor bezoekers, maar ook door in te zetten op openbaar vervoer: frequenter, stipter, opnieuw een laatavondnet, meer trams in plaats van bussen en een goede doorstroming. Ook de verbinding met de rand moet makkelijk en vlot: park & rides, een voorstedelijk net. Je moet mensen een alternatief aanbieden. In Amsterdam heb ik bovendien gezien dat je met minder rijstroken voor auto's de doorstroming net vlotter maakt: enkel wie niet anders kan, neemt de wagen."
In tweede instantie moet er gewerkt worden aan de veiligheid. In Kopenhagen zijn het aantal ongevallen met fietsers de laatste twaalf jaar met 75 procent gedaald.
Een trendbreuk in Gent dringt zich op: "Het fietsverkeer in Gent is de laatste jaren al fors de hoogte in gegaan, vooral door studenten, maar het aantal ongevallen is meegestegen. Veel mensen proberen de fiets wel uit, maar haken af. Ik denk dan aan senioren en mensen met kleine kinderen. Ook niet-assertieve fietsers moeten ruimte krijgen. Dus: de zones 30 moeten we beter afdwingen, bepaalde wegen moeten heraangelegd worden."

Transport over water

Een kostelijke affaire? Een kwestie van keuzes, vindt Decruynaere. "Geld uit parkeermeters kun je aanwenden voor fietsoplossingen. Andere projecten zijn al lopende: de heraanleg van de Papegaaiestraat en de Belfortlaan, waar kasseien en tramsporen het fietsen bemoeilijken." Johan De Mol, mobiliteitsexpert aan de UGent, waarschuwt voor een aantal negatieve elementen aan het Kopenhaagse beleid. "De filosofie is dat iedereen een fiets bezit, waardoor ze met enorme stallingsproblemen komen te zitten, en je openbare ruimte moet afstaan aan fietsenstallingen. Beter is om fietsen te delen, zoals in Lyon gebeurt."
De Mol raadt het Gentse bestuur ook aan om te beginnen met onderwijsmobiliteit. "In de zomermaanden zie je heel weinig files omdat de scholen gesloten zijn. Begin dus daar, door meer transport over het water te laten lopen. Gent wordt dooraderd door een waternetwerk zonder sluizen. Maar daar van gebruik: door personen- en schoolvervoer via het water te sturen."

Lotte Beckers

Reacties

Vennligst sjekk din e-post og klikk på lenken for å bekrefte din nye e-postadresse.